BÀI 25: PHẦN MỀM CHỈNH SỬA ẢNH



TIN HỌC 11 – KNTT

CHỦ ĐỀ 7 – PHẦN MỀM CHỈNH SỬA ẢNH VÀ LÀM VIDEO

BÀI 25. PHẦN MỀM CHỈNH SỬA ẢNH

SAU BÀI HỌC NÀY EM SẼ:

  • Làm quen với phần mềm chỉnh sửa ảnh.
  • Thực hiện được một số thao tác cơ bản với ảnh: phóng to, thu nhỏ, xoay, cắt ảnh.
Hands working with Photoshop on a laptop, showcasing digital photo editing from home.

PHẦN 1

1. GIỚI THIỆU ẢNH SỐ

Hoạt động 1. Megapixel là gì?

Trong các quảng cáo về điện thoại, em thường nghe nói đến camera nhiều megapixel. Em có biết megapixel là gì và có ý nghĩa thế nào với máy ảnh không?

Trả lời

Megapixel (MP) là đơn vị biểu thị số lượng điểm ảnh của một ảnh. Số megapixel càng lớn thì ảnh có càng nhiều điểm ảnh, thường cho phép ảnh có độ chi tiết cao hơn.

1 megapixel = 1 000 000 điểm ảnh

Ảnh số

Ảnh số (digital image) là biểu diễn số của hình ảnh. Ảnh bitmap là một loại ảnh số phổ biến, có các định dạng như BMP, JPEG, PNG, GIF, PSD,...

Ảnh bitmap là tập hợp các điểm ảnh (pixel). Mỗi điểm ảnh có vị trí (x, y) và các giá trị xác định màu sắc, mật độ, cường độ.

Độ phân giải ảnh

Độ rõ nét của ảnh phụ thuộc vào độ phân giải. Với cùng kích thước in, ảnh có độ phân giải cao hơn thường rõ nét hơn, chứa nhiều thông tin hơn và có thể có dung lượng lớn hơn.

Độ phân giải thường được xác định bằng số điểm ảnh trên một inch: dpi (dots per inch) hoặc ppi (pixels per inch).

Ví dụ: kích thước in

Ảnh 10 × 15 cm, xấp xỉ 4 × 6 inch, ở 300 dpi sẽ có chiều rộng 4 × 300 = 1200 pixel và chiều cao 6 × 300 = 1800 pixel. Nếu in ảnh 1200 × 1800 pixel ở 400 dpi thì kích thước in khoảng 3 × 4,5 inch.

Số lượng điểm ảnh

Camera có kích thước 2560 × 1920 pixel có: 2560 × 1920 = 4 915 200 điểm ảnh, xấp xỉ 5 megapixel.

GHI NHỚ

Ảnh số được xác định bởi tập hợp các điểm ảnh. Mỗi điểm ảnh có một bộ giá trị thể hiện màu sắc và cường độ. Độ phân giải càng cao thì ảnh thường càng rõ nét.

Câu hỏi

Một ảnh có kích thước 600 × 600 pixel nếu in với độ phân giải 100 dpi có kích thước giấy là bao nhiêu?

Trả lời

Chiều rộng: 600 : 100 = 6 inch. Chiều cao: 600 : 100 = 6 inch. Vậy kích thước giấy là 6 × 6 inch.

PHẦN 2

2. PHẦN MỀM CHỈNH SỬA ẢNH

Hoạt động 2. Phần mềm chỉnh sửa ảnh

Sau khi chụp ảnh kỷ yếu lớp, Minh tập hợp và chỉnh lại các ảnh trước khi in. Em có biết Minh có thể dùng phần mềm nào để thực hiện việc đó không?

Có thể sử dụng phần mềm chỉnh sửa ảnh, chẳng hạn GIMP.

GIMP là gì?
  • Là phần mềm chỉnh sửa ảnh mã nguồn mở và miễn phí.
  • Cung cấp công cụ chỉnh sửa, làm đẹp, cắt bỏ phần không cần thiết và thêm chi tiết cho ảnh.
  • Tệp chính có phần mở rộng XCF, có thể lưu nhiều lớp và thông tin chỉnh sửa.
  • Hỗ trợ nhiều định dạng ảnh như BMP, JPEG, PNG,...
a) Giao diện của GIMP

GIMP có thể hoạt động ở chế độ nhiều cửa sổ hoặc chế độ một cửa sổ. Để chuyển sang chế độ một cửa sổ, chọn:

Windows → Single-window Mode

1. Thanh bảng chọn

Chứa các lệnh thường dùng liên quan đến tệp ảnh, mở và lưu tệp.

2. Bảng công cụ

Chứa các công cụ cơ bản như di chuyển, sao chép, cắt, thêm chữ và tạo hiệu ứng.

3. Hộp tuỳ chọn công cụ

Hiển thị các thuộc tính liên quan đến công cụ đang sử dụng.

4. Vùng hiển thị và hộp chức năng

Hiển thị ảnh đang chỉnh sửa và các hộp Brushes, Patterns, Gradients, Layer, Channels,...

Phóng to hay thu nhỏ ảnh

Chọn công cụ Zoom, nháy chuột vào vị trí muốn phóng to hoặc thu nhỏ. Có thể giữ Ctrl và lăn nút cuộn chuột.

Cắt ảnh

Chọn công cụ Crop, kéo thả để chọn phần ảnh muốn giữ. Điều chỉnh khung cắt, kéo ảnh bên trong khung và nhấn Enter để hoàn thành.

Xoay ảnh

Chọn công cụ Rotate hoặc nhấn Shift + R. Có thể nhập góc xoay, kéo trực tiếp trên ảnh và điều chỉnh tâm xoay.

3. THỰC HÀNH

Các hình và hướng dẫn thực hành sử dụng GIMP phiên bản 2.10.24, giao diện Icon Theme là Legacy.

Indoor setup showing computer with cat photo editing in progress.

NHIỆM VỤ 1. MỞ TỆP, QUAN SÁT, PHÓNG TO, THU NHỎ ẢNH

  1. Khởi động GIMP và mở tệp ảnh.
  2. Chọn nút lệnh Zoom trong bảng công cụ; chọn Zoom in để phóng to hoặc Zoom out để thu nhỏ.
  3. Nháy chuột vào vị trí muốn phóng to hoặc thu nhỏ. Có thể giữ Ctrl khi lăn nút cuộn của chuột.
Close-up of a laptop displaying portrait editing with a camera nearby, ideal for photographers.

NHIỆM VỤ 2. THAY ĐỔI KÍCH THƯỚC VÀ ĐỘ PHÂN GIẢI CỦA ẢNH

  1. Mở tệp ảnh cần thay đổi các thông số kích thước và độ phân giải.
  2. Chọn Image → Scale Image.
  3. Thay đổi Width hoặc Height để đổi kích thước; thay đổi X resolution hoặc Y resolution để đổi độ phân giải, sau đó chọn Scale.

Khi thay đổi độ phân giải, số điểm ảnh vẫn giữ nguyên. Khi thay đổi kích thước ảnh, số điểm ảnh cũng thay đổi.

A modern workspace featuring a tablet editing cityscape photo, camera lens, and keyboard.

NHIỆM VỤ 3. XOAY, CẮT ẢNH VÀ XUẤT TỆP JPG

  1. Mở ảnh bị nghiêng hoặc có đối tượng không phù hợp.
  2. Chọn Rotate hoặc nhấn Shift + R; kéo thả để xoay ảnh, điều chỉnh Angle hoặc tâm xoay rồi chọn Rotate.
  3. Chọn Crop hoặc nhấn Shift + C; kéo thả chọn phần ảnh cần giữ, điều chỉnh khung cắt và nhấn Enter.
  4. Để xuất ảnh JPG, chọn File → Export, nhập tên và đường dẫn, chọn định dạng mong muốn rồi chọn Export. Lệnh Save chỉ lưu tệp làm việc dạng XCF.

📝 LUYỆN TẬP

Câu 1. Cho ảnh số có số điểm ảnh là 3000 × 2000 điểm ảnh. Tính kích thước ảnh với mỗi độ phân giải: 72 dpi, 150 dpi, 300 dpi và 600 dpi.
Đáp án

Công thức: Kích thước (inch) = số pixel / dpi. 72 dpi: 41,67 × 27,78 inch. 150 dpi: 20 × 13,33 inch. 300 dpi: 10 × 6,67 inch. 600 dpi: 5 × 3,33 inch.

Câu 2. Nếu in một ảnh ở độ phân giải 300 dpi thì thu được ảnh in có kích thước 10 × 10 inch. Để ảnh in có kích thước 5 × 5 inch thì cần in ảnh ở độ phân giải cao hơn hay thấp hơn 300 dpi?
Đáp án

Cần in ở độ phân giải cao hơn 300 dpi. Vì số điểm ảnh không đổi và kích thước in giảm từ 10 × 10 inch xuống 5 × 5 inch, độ phân giải phải tăng gấp đôi: 300 × 2 = 600 dpi.

🔎 VẬN DỤNG

Câu 1. Xoay và cắt ảnh

Chọn một bức ảnh đã chụp, mở ảnh trong GIMP, dùng Rotate để xoay ảnh cho thẳng, dùng Crop để loại bỏ phần thừa, điều chỉnh khung cắt để bố cục cân đối và nhấn Enter để hoàn thành.

Câu 2. Tính độ phân giải để in

Để in đẹp trên giấy 8,5 × 11 inch, có thể chọn 300 dpi. Khi đó ảnh lý tưởng cần khoảng 2550 × 3300 pixel. Công thức tổng quát: dpi = số pixel / kích thước in (inch).

A diverse group engaged in a photography workshop session indoors.

“HIỂU ẢNH SỐ – CHỈNH ẢNH ĐÚNG CÁCH – LƯU GIỮ KHOẢNH KHẮC ĐẸP.”

 

💻🎓

BÀI KIỂM TRA TIN HỌC THPT

Lựa chọn mức độ phù hợp với năng lực của em

📌 HƯỚNG DẪN

Em hãy lựa chọn mức độ phù hợp với yêu cầu của bài học. Sau khi chọn mức độ, bài kiểm tra trực tuyến sẽ được hiển thị ngay bên dưới.

💡 Mẹo: Hãy hoàn thành mức độ trước khi chuyển sang mức độ tiếp theo.

🌟 Mỗi câu hỏi là một cơ hội để em tiến bộ. Hãy tự tin, bình tĩnh và cố gắng hết mình!

Chúc em hoàn thành bài thật tốt!

 

 

 


Bài cũ hơn Bài mới hơn
Đọc tiếp:
Lên đầu trang