CHỦ ĐỀ 5 – BÀI 21 – TIN HỌC 10

Câu Lệnh Lặp While Trong Python

Chủ đề 5: Giải quyết vấn đề với sự trợ giúp của máy tính

A. Yêu Cầu Cần Đạt

🔄

Hiểu và thực hành giải bài toán sử dụng lệnh lặp while khi số lần lặp không biết trước.

🧠

Nắm rõ ba cấu trúc lập trình cơ bản: tuần tự, rẽ nhánh, lặp.

🔄 1. Lệnh While Trong Python

Lệnh while dùng để lặp khi số lần lặp không xác định trước. Vòng lặp tiếp tục hoạt động cho đến khi điều kiện trở thành False.

Cú pháp:

while <điều kiện>: <khối lệnh lặp>

Lưu ý: Sau dấu : các lệnh trong khối lệnh while phải lùi vào một tab hoặc 4 dấu cách.

Ví dụ: In giá trị x từ 1 đến 5

x = 1
while x <= 5:
    print("Giá trị x:", x)
    x += 1  

Giải thích: Biến x bắt đầu từ 1, tăng dần mỗi lần lặp và dừng khi x > 5.

Ví dụ 1: Tính tổng bình phương

S = 0
k = 1
while k * k < 100:
    S = S + k * k
    k = k + 1
print(S)
       

Giải thích: Đoạn chương trình tính tổng 1² + 2² + ... + k² với điều kiện k² < 100. Vậy S chính là tổng bình phương các số tự nhiên nhỏ hơn 10.

Ví dụ 2: In dãy số với bước nhảy 3

k = 2
while k < 50:
    print(k, end=" ")
    k = k + 3 

Giải thích:

Vòng lặp while sẽ dừng khi k vượt quá 50.
Bắt đầu k = 2, sau mỗi bước lặp k tăng lên 3 đơn vị.
Kết quả: 2 5 8 11 14 17 20 23 26 29 32 35 38 41 44 47.

Ghi nhớ: while kiểm tra điều kiện trước khi thực thi khối lệnh. Cần chú ý điều kiện lặp để tránh vòng lặp vô hạn.

Detailed view of computer code highlighting syntax in colors on a screen.

📐 2. Ứng Dụng Của Lệnh While

2.1. Tính Tổng Các Số Chẵn Từ 2 Đến 100

s = 0
n = 2
while n <= 100:
    s += n
    n += 2
print("Tổng là:", s)
       

2.2. Sử Dụng Lệnh break

Lệnh break giúp dừng ngay vòng lặp khi đạt một điều kiện nhất định.

x = 1
while True:
    print(x, end=" ")
    if x == 10:
        break
    x += 1
       

Giải thích: Vòng lặp chạy vô hạn cho đến khi x == 10, lệnh break dừng vòng lặp.

Close-up of hands coding on a laptop, showcasing software development in action.

📝 C. Thực Hành

🔸 Nhiệm vụ 1: In số tự nhiên từ 1 đến 100

Viết chương trình in toàn bộ dãy các số tự nhiên từ 1 đến 100 trên một hàng ngang.

k = 0
while k < 100:
    k = k + 1
    print(k, end=" ")       

🔸 Nhiệm vụ 2: In chữ cái A đến Z

Viết chương trình in ra màn hình dãy các chữ cái tiếng Anh từ A đến Z theo ba hàng ngang, hai hàng đầu có 10 chữ cái, hàng thứ ba có 6 chữ cái.

k = 65
i = 0
while k <= 90:
    i = i + 1  
    if i % 10 == 0:
        print(chr(k))
    else:
        print(chr(k), end=" ")    
    k = k + 1
       

D. Kết Luận

Lệnh while là một công cụ mạnh trong Python giúp thực hiện vòng lặp với số lần chưa biết trước. Biết cách sử dụng nó giúp viết chương trình linh hoạt và hiệu quả hơn.

Luyện Tập – Vận Dụng

LUYỆN TẬP

n = 1
while n < 100:
    print(n, end=" ")
    n = n + 3         

count = 0
k = 0
while k < 100:
    if k % 5 == 0 or k % 3 == 1:
        count += 1    
    k += 1
print(count)         

VẬN DỤNG

k = 1
while k <= 100:
    print(k, end=" ")
    if k % 10 == 0:
        print()    
    k += 1         

BÀI 21: CÂU LỆNH LẶP WHILE